Ekonomi Finans
Yatırım fonu nedir?
Halktan katılma belgeleri karşılığında toplanan paralarla, belge
sahipleri hesabına, riskin dağıtılması ilkesi ve inançlı mülkiyet
esaslarına göre sermaye piyasası araçları ile ulusal piyasalarda
ve uluslararası borsalarda işlem gören altın ve diğer kıymetli madenlerden
oluşan portföyü işletmek amacıyla kurulan mal varlığıdır.
Fon içtüzüklerinde asgari sınırları belirtmek kaydıyla, portföy
değerinin aylık ağırlıklı ortalama bazda en az %25'ini, devamlı
olarak mevzuata göre özelleştirme kapsamına alınan Kamu İktisadi
Teşebbüsleri dahil Türkiye'de kurulmuş ortaklıkların hisse senetlerine
yatırmış fonlar A Tipi, diğerleri B Tipi olarak adlandırılır ve
fon tipleri fon türleri ile birlikte belirtilir.
Katılma belgeleri önceden belirlenmiş kişi veya kuruluşlara tahsis
edilmiş fonlar 'Özel Fon' olarak adlandırılır.
Yatırımcılara Sağladığı Avantajlar Nelerdir?
- Portföyün profesyonel yöneticiler tarafından yönetilmesi,
- Portföyün çeşitlendirilmesi yoluyla riskin asgariye indirilmesi,
- Bireylere ve kurumlara vergi avantajı sağlaması,
- Nakde kolaylıkla çevirebilme özelliği,
- Tüm piyasaların sürekli takip edilmesi,
- Sermaye artırımı, temettü ödemeleri gibi işlemleri takip etme
zahmetinden kurtarması,
- Fon işlemlerinin İMKB devlet tahvili, hazine bonosu, repo ve
hisse senedi piyasalarından yapılması olarak sıralandırılabilir.
Fonlar Nasıl Vergilendirilir ve Vergi Avantajı Nasıl Sağlanır?
A ve B Tipi yatırım fonları kazançları beyannameye tabi olmayacaktır.(2002
yılı sonuna kadar)
- Tam Mükellef Gerçek Kişiler için;
- Tam Mükellef Kurumlar için;
Portföyünün en az % 51'i Türkiye'de kurulmuş şirketlerin hisse
senetlerinden oluşan yatırım fonları katılma belgeleri, satılmadığı
sürece alım bedeli ile değerlendirilecektir.
- Dar Mükellef Gerçek Kişiler için;
Tüm A ve B Tipi yatırım fonlarının getirileri vergiden muaftır.
(2002 yılı sonuna kadar)
A Tipi Fonlar Riskli midir?
A Tipi fonların hisse senedi oranları %25-100 arasında değişebilir.
Bu sebeple her fonun içerdiği hisse senedi oranı farklı olduğundan,
fonun içtüzüğünde belirtilen oranlara ve özelliklerine dikkat ederek
kendi risk tercihinize göre daha düşük hisse senedi oranlı bir fonu
seçmeniz mümkündür. Ayrıca, yatırım fonlarını içinde birçok ürünün
bulunduğu bir sepet olarak düşünmek mümkündür. Farklı ürünlerle
portföy oluşturularak riskin asgariye indirilmesi sağlanmıştır.
Yatırım Fonlarının Fiyatlarındaki İniş-Çıkışların Sebebi Nedir?
Fonların fiyatları, portföylerinde bulundurdukları enstrümanların
günlük olarak borsada oluşan değerlerine göre hesaplanır. Hisse
senetlerinin günlük fiyat dalgalanmaları, doğal olarak fonun fiyatına
yansıyacaktır. Aynı şekilde, fon portföyünde bulunan hazine bonosu
ve devlet tahvilleri de borsada oluşan fiyatından değerleneceği
için, faiz inişleri fon fiyatında yükseliş, faiz çıkışları ise fon
fiyatında düşüş olarak yansıyacaktır. Yatırım fonlarını orta vadeli
bir yatırım aracı olarak benimseyerek, piyasalardaki günlük düşüş
ve yükselişlerin etkisinden kurtulmanız mümkündür.
Halihazırda, B Tipi fonlarda içtüzüğün izin vermesine rağmen, prensip
olarak hisse senedi alınmamaktadır.
Fon Katılma Belgeleri Nerede Saklanır?
Katılma belgesi, belge sahibinin, kurucuya karşı sahip olduğu hakları
taşıyan ve fona kaç pay ile katıldığını gösteren kıymetli evrak
niteliğinde bir senet olup, kaydi değer olarak tutulur. Fonun portföyünü
oluşturan ürünler ise fon adına Takasbank'ta saklanır.
|
|
